ประวัติความเป็นมา

จังหวัดยโสธรจากพงศาวดารเมืองยโสธรได้บันทึกไว้ว่า เมื่อราว ๆ ปี พ.ศ. ๒๓๔๐ พระเจ้าวรวงศา (พระวอ) เสนาบดีเก่าเมืองเวียงจันทน์กับสมัครพรรคพวกเดินทางอพยพจะไปอาศัยอยู่กับเจ้านครจำปาศักดิ์ เมื่อเดินทางถึงดงผีสิงเห็นเป็นทำเลดี จึงได้ตั้งหลักฐานและสร้างเมืองที่นี่เรียกว่า “บ้านสิงห์ท่า” หรือ “เมืองสิงห์ท่า” ต่อมาใน พ.ศ. ๒๓๕๗ พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้ยกฐานะบ้านสิงห์ท่าแห่งนี้ขึ้นเป็น“เมืองยโสธร”ขึ้นตรงต่อกรุงเทพฯ มีเจ้าเมืองดำรงบรรดาศักดิ์เป็นพระสุนทรราชวงศา ในปี พ.ศ. ๒๕๑๕ ได้ยกฐานะขึ้นเป็นจังหวัดยโสธร ตามประกาศคณะปฏิวัติฉบับที่ ๗๐ ลงวันที่ ๖ กุมภาพันธ์ ๒๕๑๕ โดยแยกออกจากจังหวัดอุบลราชธานี ตั้งแต่วันที่ ๑ มีนาคม ๒๕๑๕
จังหวัดยโสธรมีเนื้อที่ ประมาณ ๔,๑๖๑ ตารางกิโลเมตร เป็นจังหวัดที่มีขนาดเล็กที่สุดในเขตอีสานตอนล่าง แบ่งการปกครองออกเป็น ๙ อำเภอ คือ อำเภอเมืองยโสธร คำเขื่อนแก้ว มหาชนะชัย ป่าติ้ว เลิงนกทา กุดชุม ค้อวัง ทรายมูล และไทยเจริญ

อาณาเขต

ทิศเหนือ ติดต่อกับจังหวัดมุกดาหาร จังหวัดร้อยเอ็ด และจังหวัดนครพนม
ทิศใต้ ติดต่อกับจังหวัดศรีสะเกษ
ทิศตะวันออก ติดต่อกับอุบลราชธานี
ทิศตะวันตก ติดต่อกับจังหวัดร้อยเอ็ด

การเดินทาง

การเดินทาง จากกรุงเทพฯ ไปจังหวัดยโสธรสามารถเดินทางได้หลายเส้นทาง ได้แก่

รถยนต์ ใช้ทางหลวงหมายเลข ๑ (ถนนพหลโยธิน) ถึงจังหวัดสระบุรีเลี้ยวขวาเข้าทางหลวงหมายเลข ๒ (ถนนมิตรภาพ) ผ่านจังหวัดนครราชสีมาไปทางอำเภอพิมาย ผ่านอำเภอหนองสองห้อง และอำเภอบ้านไผ่ จังหวัดขอนแก่น แล้วจึงแยกเข้าทางหลวงหมายเลข ๒๓ ผ่านอำเภอบรบือ จังหวัดมหาสารคาม และจังหวัดร้อยเอ็ด อำเภอธวัชบุรี อำเภอเสลภูมิ และเข้าจังหวัดยโสธร รวมระยะทางประมาณ ๕๓๑ กิโลเมตร ใช้เวลาเดินทาง ๗ ชั่วโมง
รถโดยสารประจำทาง จากกรุงเทพฯ มีรถโดยสารธรรมดาและรถโดยสารปรับอากาศ สายกรุงเทพฯ-ยโสธร ทุกวัน รายละเอียดสอบถามได้ที่ สถานีเดินรถสายตะวันออกเฉียงเหนือ ถนนกำแพงเพชร ๒ โทร. ๐ ๒๙๓๖ ๒๘๕๒ ๖๖
สำหรับผู้โดยสารที่เดินทางโดยรถไฟหรือเครื่องบิน ให้ลงที่จังหวัดอุบลราชธานี แล้วต่อรถ-ยนต์มาที่ยโสธรอีก ๙๙ กิโลเมตร

ระยะทางจากอำเภอเมืองยโสธรไปอำเภอต่าง ๆ

ทรายมูล ๑๘ กิโลเมตร
คำเขื่อนแก้ว ๒๓ กิโลเมตร
ป่าติ้ว ๒๘ กิโลเมตร
กุดชุม ๓๗ กิโลเมตร
มหาชนะชัย ๔๑ กิโลเมตร
ไทยเจริญ ๕๐ กิโลเมตร
เลิงนกทา ๖๙ กิโลเมตร
ค้อวัง ๗๐ กิโลเมตร

ร้านอาหาร

อำเภอเมือง

1. ข้าวหมูแดงนครปฐม ถ.แจ้งสนิท โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๒๔๒๕

2. ชายเบเกอรี่ ๒๕๗/๔ ถ.รัตนเขต โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๒๓๗๐

3. แซบ ๒๒/๑ ถ.เทศบาล ๑ ต.ในเมือง โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๔๔๕๑

4. จงรัก ๘๑/๒ ถ.สหพัฒนา โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๑๒๙๕

5. ตุ๊ดติ่ง ๙๐/๙๒ ถ.รัตนเขต โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๑๖๐๐

6. ตงตง ๒๒๐/๘-๙ ถ.รัตนเขต โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๕๔๓๖-๗

7. ตำหนักไทย ๔ ถ.โนนตาล โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๓๐๔๐

8. ปูน ๑๑๘/๑ถ.รัตนเขต โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๑๗๘๙, ๐ ๔๕๗๑ ๒๙๙๙

9. มิตรอารีย์ ถ.วิทยาดำรง โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๒๖๔๑, ๐ ๔๕๗๒ ๔๘๐๙

10. ยศนคร ๑๔๓/๑ถ.อุทัยรามฤทธิ์ โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๑๔๘๑, ๐ ๔๕๗๑ ๒๖๖๒

11. วิบูลย์ชัยสุกี้ ๔๕๕/๒๒ ถ.วิทยธำรงค์ โทร. ๐ ๔๕๗๒ ๔๔๘๑

12. รุ่งเรืองอาหารปลา ๑๖ ถ.ศรีบำรุง โทร. ๐ ๔๕๗๒ ๐๒๔๘

13. สันติสุข ๑๑๓-๑๑๕ ถ.ประชาสัมพันธ์ โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๑๕๗๗

14. ไอซ์ซิ่ง ไอสครีมเฮาส์ ถ.สหพัฒนา โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๒๗๘๒

ร้านจำหน่ายสินค้าพื้นเมืองและของที่ระลึก

กลุ่มสตรีจักสานกระติบข้าวบ้านดอนกลอง 26 ม.8 บ้านดอนกลอง ต.หนองเรือ อ.เมือง จ.ยโสธร 35000 ติดต่อ : นางบรรจง ศรีธรรม โทร : 045 737042, 045 712664, 045 710696 e-mail : cddyaso@chaiyo.com
กลุ่มหัตถกรรมบ้านสร้างมิ่ง หมู่ที่ 1 ต.สร้างมิ่ง อ.เลิงนกทา จ.ยโสธร ติดต่อ : กลุ่มหัตถกรรมสร้างมิ่ง โทร :045-311075
บริษัท นอร์ทอีสต์ไทยมาร์เก็ตติ้ง จำกัด 199 ถนนเลี่ยงเมือง ตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดยโสธร 35000 ติดต่อ : คุณกฤษณพงศ์ จันทรุกขา โทร : 0 4571 5144 , 0 1548 5664

สถานที่พัก

(ราคาห้องพักในเอกสารนี้เปลี่ยนแปลงได้ โปรดสอบถามจากโรงแรมก่อนเข้าพัก)

อำเภอเมือง

1. คุ้มบัวคำรีสอร์ท ต.น้ำคำใหญ่ โทร. ๐ ๔๕๗๒ ๔๖๗๔ จำนวน ๘ หลัง ราคา ๓๕๐ บาท

2. เจ.พี.เอ็มเมอรัลด์ โฮเต็ล ๓๖ ถ.ประปา โทร. ๐ ๔๕๗๒ ๔๘๔๘–๕๕ จำนวน ๑๑๙ ห้อง ราคา ๘๐๐-๑,๖๕๐ บาท

3. เพ็ญตะวัน รีสอร์ท ถ.แจ้งสนิท โทร. ๐ ๑๙๒๔ ๐๒๓๕ จำนวน ๘ หลัง ราคา ๓๕๐-๕๕๐ บาท

4ยศนคร ๑๔๓ ถ.อุทัยรามฤทธิ์ โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๑๔๘๑, ๐ ๔๕๗๑ ๒๖๖๒ จำนวน ๖๖ ห้อง ราคา ๒๒๐-๔๐๐ บาท

5.นิวาศ ๘๙/๑๐-๑๒ ถ.นิวาศ โทร. ๐ ๔๔๖๑ ๑๖๔๐ จำนวน ๒๐ ห้อง ราคา ๘๐ บาท

6. ราตรี รีสอร์ท ถ.แจ้งสนิท โทร. ๐ ๔๕๗๒ ๔๒๙๕ จำนวน ๕ หลัง ราคา ๒๐๐-๔๐๐ บาท

7. วโรธร ๖๐๐-๖๐๒ ถ.แจ้งสนิท โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๒๘๗๖ จำนวน ๑๗ ห้อง ราคา ๑๕๐-๓๐๐ บาท

8. ศุภฤกษ์มงคล หลังวิทยาลัยเทคนิคยโสธร บ้านสำราญ ซ.๔ ถ.แจ้งสนิท โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๕๖๓๐, ๐ ๖๓๐๘ ๙๑๙๔ จำนวน ๑๖ ห้อง ราคา ๒๕๐-๓๕๐ บาท

9. ๙๙ รีเจ้นท์ ๕๖๗ ถ.วิทยธำรงค์ (ถ.เลี่ยงเมือง) โทร. ๐ ๔๕๗๑ ๑๗๘๘, ๐ ๔๕๗๒ ๔๒๔๖-๗ จำนวน ๔๓ ห้อง ราคา ๓๕๐ บาท

อำเภอเลิงนกทา

1.ห้วยซัน รีสอร์ท ๑๗๔ ม.๒ ถ.สวาท-หนองแสง ต.สวาท โทร. ๐ ๔๕๗๘ ๑๘๔๔-๕, ๐ ๙๘๔๔ ๘๑๘๕ จำนวน ๒๙ ห้อง ราคา ๔๐๐-๓,๐๐๐ บาท

หมายเลขโทรศัพท์สำคัญ

โรงพยาบาลยโสธร โทร. 0 4571 2580, 0 4572 2486-7
ประชาสัมพันธ์จังหวัด โทร. 0 4571 1093
สำนักงานจังหวัด โทร. 0 4571 2722
สถานีตำรวจภูธรจังหวัดยโสธร โทร. 0 4571 1683–4

เทศกาลงานประเพณี

1. งานประเพณีบุญบั้งไฟ มีขึ้นในวันเสาร์-อาทิตย์ที่ ๒ ของเดือนพฤษภาคม ของทุกปี ณ สวนสาธารณะพญาแถน โดยแต่เดิมมีวัตถุประสงค์เพื่อมุ่งแสดงออกถึงความสามัคคีของหมู่คณะ และมีความเชื่อว่าเมื่อจัดงานนี้แล้ว เทพยดาและสิ่งศักดิ์สิทธิ์ทั้งหลายจะดลบันดาลให้มีฝนตกถูกต้องตามฤดูกาล ทำให้พืชพันธุ์ธัญญาหารอุดมสมบูรณ์
บั้งไฟแต่ละอันที่มาเข้าขบวนแห่ จะถูกตกแต่งประดับประดาอย่างสวยงามด้วยลวดลายไทยสีทอง เล่ากันว่าศิลปะการตกแต่งบั้งไฟนี้ นายช่างจะต้องสับและตัดลวดลายต่างๆ นี้ไว้เป็นเวลาแรมเดือน แล้วจึงนำมาทากาวติดกับลูกบั้งไฟ ส่วนหัวบั้งไฟนั้นจะทำเป็นรูปต่างๆ ส่วนมากนิยมทำเป็นรูปหัวพญานาคอ้าปากแลบลิ้นพ่นน้ำได้ บ้างก็ทำเป็นรูปอื่น ๆ แต่ก็มีความหมายเข้ากับตำนานในการขอฝนทั้งสิ้น ตัวบั้งไฟนั้นจะนำมาตั้งบนฐาน ใช้รถหรือเกวียนเป็นพาหนะนำมาเดินแห่ตามประเพณี
บั้งไฟที่จัดทำมีหลายชนิดคือ มีทั้งบั้งไฟกิโล บั้งไฟหมื่น และบั้งไฟแสน บั้งไฟกิโลนั้นหมายถึง น้ำหนักของดินประสิว ๑ กิโลกรัม บั้งไฟหมื่นก็ใช้ดินประสิว ๑๒ กิโลกรัม บั้งไฟแสนก็ใช้ดินประสิว ๑๒๐ กิโลกรัม เมื่อตกลงกันว่าจะทำบั้งไฟขนาดไหนก็หาช่างมาทำ หรือที่มีฝีมือก็ทำกันเอง ช่างที่ทำบั้งไฟนั้นสำคัญมาก ช่างจะต้องเป็นผู้มีฝีมือในการคำนวณผสมดินประสิวกับถ่านไม้ เพราะถ้าไม่ถูกสูตรบั้งไฟก็จะแตก คือไม่ขึ้นสู่ท้องฟ้า สำหรับไม้ที่จะทำเป็นเสาบั้งไฟนั้น ต้องมีไม้ไผ่ที่มีลำปล้องตรงกันเสมอกัน จะตัดเอาแต่ที่โคนต้น เพราะมีความหนาและเหนียว ความยาวนั้นแล้วแต่จะตกลงกัน
ในวันรุ่งขึ้นเป็นการจุดบั้งไฟ จะมีการแบกบั้งไฟไปยังฐานยิงในที่โล่ง ถ้าบั้งไฟของใครจุดแล้วยิงไม่ขึ้น คนทำจะถูกจับโยนลงในโคลน ซึ่งเป็นธรรมเนียมปฏิบัติกันมา

สถานที่ท่องเที่ยว

อำเภอเมือง

1. สวนสาธารณะพญาแถน ตั้งอยู่ในเขตเทศบาลเมือง ริมถนนแจ้งสนิท (ทางหลวงหมายเลข ๒๓) ติดกับอ่างเก็บน้ำลำทวน ภายในสวนพญาแถนมีลำน้ำเล็กๆ คดเคี้ยวล้อมรอบบริเวณโดยรอบประกอบด้วยสวนไม้ดอกไม้ประดับ สังคีตศาลา (เวทีการแสดงกลางแจ้ง) สนามเด็กเล่น และสวนสุขภาพ เทศบาลกำหนดให้สวนพญาแถนเป็นสถานที่จัดงานบั้งไฟประจำปี (พญาแถนเป็นชื่อของเทพเจ้าแห่งฝนตามความเชื่อของชาวอีสานว่าเมื่อถึงเดือนหกจะต้องทำบั้งไฟจุดขึ้นไปบนท้องฟ้าถวายพญาแถน ฝนจะได้ตกต้องตามฤดูกาล) นอกจากนี้ยังใช้เป็นสถานที่จัดงานแข่งเรือสั้น(เรือหาปลา)ประจำปี และงานสงกรานต์

2. วัดมหาธาตุ ตั้งอยู่ภายในเขตเทศบาลเมือง โบราณสถานที่สำคัญในวัดคือ พระพุทธบุษยรัตน์ หรือพระแก้วหยดน้ำค้าง เป็นพระพุทธรูปปางสมาธิ ศิลปะสมัยเชียงแสน เป็นพระบูชาคู่บ้านคู่เมืองของยโสธรที่พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๓ โปรดเกล้า ฯ พระราชทานให้พระสุนทรราชวงศาเจ้าเมืองยโสธรคนแรก ภายในวัดมหาธาตุมีสิ่งที่น่าสนใจคือ

3. พระธาตุยโสธร หรือ พระธาตุอานนท์ ตั้งอยู่หน้าอุโบสถ เป็นพระธาตุรุ่นเก่าที่สำคัญองค์หนึ่งในภาคอีสาน เจดีย์ทรงสี่เหลี่ยมส่วนยอดคล้ายพระธาตุพนม ภายในพระธาตุบรรจุอัฐิธาตุของพระอานนท์ การก่อสร้างได้รับอิทธิพลศิลปะลาวที่นิยมสร้างขึ้นเมื่อปลายสมัยกรุงศรีอยุธยาถึงต้นรัตนโกสินทร์ ซึ่งตรงกับประวัติการตั้งเมืองและประวัติของวัดมหาธาตุฉบับหนึ่งว่า สร้างราว พ.ศ. ๒๓๒๑ โดยท้าวหน้า ท้าวคำสิงห์ ท้าวคำผา ซึ่งเดิมเป็นเสนาบดีเก่าของกรุงศรีสัตนาคนหุต (เวียงจันทน์) ต่อมาได้อพยพผู้คนภายใต้การนำของพระวอ พระตา ราว พ.ศ. ๒๓๑๓-๒๓๑๙ มาตั้งถิ่นฐาน ณ ที่นี้
ลักษณะพระธาตุ ฐานรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ยาวด้านละ ๘๑ เมตร ก่ออิฐถือปูนเอวฐานคอดเป็นรูปบัวคว่ำบัวหงาย เหนือขึ้นไปเป็นเรือนธาตุ มีซุ้ม ๔ ทิศ ประดิษฐานพระพุทธรูปประทับยืน ส่วนยอดธาตุมียอดปลีเล็กแซมทั้ง ๔ ด้าน ยอดกลางทรงสี่เหลี่ยมสอบ มี ๒ ชั้น รูปแบบการก่อสร้างคล้ายกับพระธาตุก่องข้าวน้อยและทางวัดจะจัดให้มีงานสมโภชพระธาตุอานนท์ขึ้นเป็นประจำทุกปีในเดือนมีนาคม

4.พระธาตุก่องข้าวน้อย ตั้งอยู่ในทุ่งนา ตำบลตาดทอง ห่างจากตัวจังหวัดประมาณ ๙ กิโลเมตร ไปตามทางหลวงหมายเลข ๒๓ (ยโสธร-อุบลราชธานี) ประมาณหลักกิโลเมตรที่ ๑๙๔ เลี้ยวซ้ายไปอีก ๑ กิโลเมตร
พระธาตุก่องข้าวน้อยเป็นเจดีย์เก่าสมัยขอม สร้างในพุทธศตวรรษที่ ๒๓-๒๕ ตรงกับสมัยอยุธยาตอนปลาย ตั้งอยู่ในเขตวัดพระธาตุก่องข้าวน้อย ซึ่งแต่เดิมเป็นเพียงทุ่งนาในเขตตำบลตาดทอง พระธาตุก่องข้าวน้อยเป็นเจดีย์ก่ออิฐถือปูน รูปทรงแปลกไปจากเจดีย์โดยทั่วไป คือมีลักษณะเป็นก่องข้าว องค์พระธาตุเป็นเจดีย์เหลี่ยมย่อมุมไม้สาม ฐานสี่เหลี่ยมจัตุรัส กว้างด้านละ ๒ เมตร ก่อสูงขึ้นไปประมาณ ๑ เมตร ช่วงกลางขององค์พระธาตุมีลวดลายทำเป็นซุ้มประตูทั้งสี่ด้าน ถัดจากช่วงนี้ไปเป็นส่วนยอดของเจดีย์ที่ค่อยๆ สอบเข้าหากัน ส่วนยอดรอบนอกของพระธาตุก่องข้าวน้อยมีกำแพงอิฐล้อมรอบขนาด ๕x๕ เมตร นอกจากนี้บริเวณด้านหลังพระธาตุมีพระพุทธรูปอยู่องค์หนึ่งก่อด้วยอิฐ ชาวบ้านนับถือว่าศักดิ์สิทธิ์มาก และในเดือนห้าจะมีผู้คนนิยมมาสรงน้ำพระและปิดทอง ซึ่งเชื่อกันว่าถ้าไม่ทำเช่นนี้ฝนจะแล้งในปีนั้น
พระธาตุก่องข้าวน้อยมีประวัติความเป็นมาที่น่าสนใจ ซึ่งผิดไปจากปูชนียสถานแห่งอื่นๆ ที่มักเกี่ยวพันกับเรื่องพุทธศาสนา แต่ประวัติความเป็นมาของพระธาตุก่องข้าวน้อยกลับเป็นเรื่องของหนุ่มชาวนาที่ทำนาตั้งแต่เช้าจนเพล มารดาส่งข้าวสายเกิดหิวข้าวจนตาลาย อารมณ์ชั่ววูบทำให้เขากระทำมาตุฆาตด้วยสาเหตุเพียงว่าข้าวที่เอามาส่งดูจะน้อยไปไม่พอกิน ครั้นเมื่อกินข้าวอิ่มแล้ว ข้าวยังไม่หมดจึงได้สติคิดสำนึกผิดที่กระทำรุนแรงต่อมารดาของตนเองจนถึงแก่ความตาย จึงได้สร้างพระธาตุก่องข้าวน้อยแห่งนี้ขึ้น เพื่อเป็นการอุทิศส่วนกุศลขออโหสิกรรมและล้างบาปที่ตนกระทำมาตุฆาต

อำเภอป่าติ้ว

1.หมู่บ้านทำหมอนขิตบ้านศรีฐาน ห่างจากตัวเมืองยโสธร ๒๐ กิโลเมตร ตามเส้นทางยโสธร-ป่าติ้ว-อำนาจเจริญ (ทางหลวงหมายเลข ๒๐๒) ระหว่างหลักกิโลเมตรที่ ๑๘-๑๙ แยกทางขวามือเข้าไปทางลูกรังอีก ๓ กิโลเมตร หลังฤดูทำนาชาวบ้านแทบทุกครัวเรือนมีอาชีพทอผ้าและทำหมอนขิต นักท่องเที่ยวสามารถเข้าไปชมและซื้อหมอนขิตไว้เป็นที่ระลึก ซึ่งขณะนี้ได้รับความนิยมอย่างมาก ส่งเป็นสินค้าออกไปขายต่างประเทศ นับเป็นอุตสาหกรรมในครัวเรือนที่นำรายได้เป็นอันดับสองรองจากการทำนา

อำเภอเลิงนกทา

1. ภูถ้ำพระ ตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกของหมู่บ้านกุดแห่ หรือกุดแห ตำบลกุดเชียงหมี ห่างจากอำเภอเลิงนกทา ๑๒ กิโลเมตร ตามทางหลวงหมายเลข ๒๑๒ และห่างจากอำเภอเมือง ๘๕ กิโลเมตร ที่เรียกว่า “ภูถ้ำพระ” เนื่องจากมีพระพุทธรูปอยู่ในถ้ำจำนวนมาก ถ้ำพระนี้เป็นถ้ำใหญ่กว้างประมาณ ๓ วา ยาวประมาณ ๘ วา ตั้งอยู่ชะง่อนภูด้านทิศใต้ มีทางเข้าไปตามซอกหินเป็นอุโมงค์ จากปากถ้ำเลยไปทางทิศเหนือสามารถเดินลอดไปได้ บนภูเขาลูกนี้นอกจากจะมีบรรยากาศร่มเย็นและร่มรื่นไปด้วยป่าไม้หนาทึบแล้ว บริเวณโดยรอบยังมีถ้ำอื่น ๆ อีก อาทิ ถ้ำเค็ง ถ้ำงูซวง ถ้ำเกลี้ยง และถ้ำพรหมบุตร

อำเภอคำเขื่อนแก้ว

1.แหล่งโบราณสถานบ้านสงเปือย อยู่ห่างจากตัวเมืองยโสธร ๒๕ กิโลเมตร ตามเส้นทางยโสธร-คำเขื่อนแก้ว-อุบลราชธานี (ทางหลวงหมายเลข ๒๓) จะมีทางแยกขวาเข้าไปอีกราว ๑๐ กิโลเมตร สิ่งสำคัญและปูชนียสถานที่น่าสนใจมีดังนี้
พระพุทธรูปใหญ่ เป็นพระประธานในอุโบสถวัดสงเปือย มีขนาดหน้าตักกว้าง ๓ เมตร สูง ๘ เมตร เป็นพระพุทธรูปปั้นด้วยอิฐ ปูน มีอายุไม่น้อยกว่า ๒๐๐ ปี เป็นที่สักการะของประชาชนในท้องถิ่น
เจดีย์บรรจุดินจากสังเวชนียสถาน เดิมเป็นเจดีย์เก่า มีอายุมากกว่า ๒๐๐ ปี ในปี พ.ศ. ๒๔๙๘ ได้ต่อเติมขึ้นใหม่ โดยเงินทุนของจอมพลแปลก พิบูลสงคราม พระปลัดเขียน อัมมาพันธ์ นำดินจากสังเวชนียสถาน ๔ ตำบล คือ ที่ประสูติ ตรัสรู้ แสดงปฐมเทศนา และปรินิพพาน จากประเทศอินเดียมาบรรจุไว้
รอยพระพุทธบาทจำลอง จัดสร้างโดยจอมพลแปลก พิบูลสงคราม และท่านผู้หญิง ในวันสงกรานต์ของทุกปีมีประชาชนในท้องถิ่นมาสรงน้ำเป็นจำนวนมาก
พิพิธภัณฑ์ของโบราณ เป็นสถานที่รวบรวมของโบราณซึ่งเก็บและขุดได้จากดงเมืองเตยเมืองเก่าสมัยขอม ในพิพิธภัณฑ์นี้มีเตียงบรรทมเจ้าเมือง (เป็นศิลา) และศิลาจารึก สันนิษฐานว่าเป็นอักษรขอมโบราณ
ซากเมืองโบราณดงเมืองเตย อยู่ทางทิศใต้ของหมู่บ้านสงเปือยห่างจากหมู่บ้านประมาณ ๑ กิโลเมตร และห่างจากตัวอำเภอประมาณ ๗ กิโลเมตร ภายในบริเวณดงเมืองเตยมีซากวัด สระน้ำ กำแพงเมือง ซึ่งปัจจุบันได้ชำรุดลงไปมากแล้ว แต่ยังมีเค้าโครงเดิมพอจะสันนิษฐานได้ว่าเดิมเป็นที่ตั้งของชุมชนโบราณสมัยเจนละ-ทวารวดี ตั้งแต่พุทธศตวรรษที่ ๑๒ จากข้อความที่พบในจารึกของกษัตริย์เจนละ แสดงว่าโบราณสถานแห่งนี้สร้างขึ้นเป็นศาสนสถานในศาสนาพราหมณ์ที่นับถือพระศิวะ ในช่วงเวลานั้น บริเวณดงเมืองเตย รวมทั้งชุมชนใกล้เคียงก็คงจะเคยเป็นเมืองที่มีชื่อว่า “ศังขะปุระ” ซึ่งคงจะมีความสัมพันธ์ในฐานะเมืองในปกครองของอาณาจักรเจนละ ซึ่งก็คืออาณาจักรขอมในสมัยต่อมาที่แผ่อำนาจเข้ามาในเขตลุ่มแม่น้ำมูล-ชี ในช่วงเวลาดังกล่าว

อำเภอมหาชนะชัย

1. พระพุทธบาทยโสธร ตั้งอยู่ที่วัดพระพุทธบาทยโสธร บ้านหนองยาง ตำบลหัวเมือง ห่างจากที่ว่าการอำเภอประมาณ ๖ กิโลเมตร ตามทางหลวงหมายเลข ๒๐๘๓ ประดิษฐานรอยพระพุทธบาทเป็นเนินทรายขาวสูงงอกขึ้นกลางพื้นที่ลุ่มน้ำชีนับเป็นโบราณวัตถุอันล้ำค่าของจังหวัด บริเวณเดียวกันนี้ยังมีโบราณวัตถุอีกชิ้นหนึ่ง ได้แก่ พระพุทธรูปปางนาคปรก (ศิลาแลง) ๑ องค์ ขนาดหน้าตักกว้าง ๑ ศอก และหลักศิลาจารึกทำด้วยศิลาแลง ๑ หลัก สูง ๑ เมตร กว้าง ๕๐ เซนติเมตร มีตัวหนังสือโบราณบันทึกไว้ว่า โบราณวัตถุทั้ง ๓ อย่างนี้ พระมหาอุตตปัญญาและสิทธิวิหาริก ได้นำมาจากกรุงศรีอยุธยา เมื่อปี พ.ศ. ๑๓๗๘ นอกจากนั้นก็เขียนบอกคำนมัสการพระพุทธบาทไว้ บางตัวก็อ่านไม่ออกเพราะเลือนลางมาก ในระหว่างเดือนมีนาคม-เมษายนของทุกปี จะมีประชาชนจากอำเภอและตำบลใกล้เคียงไปนมัสการเป็นจำนวนมาก

อำเภอทรายมูล

1.หอไตรวัดสระไตรนุรักษ์ ตั้งอยู่ที่วัดสระไตรนุรักษ์ บ้านนาเวียง หมู่ที่๑ ตำบลนาเวียง ห่างจากตัวจังหวัดประมาณ ๒๕ กิโลเมตร เป็นหอไตรเก่าแก่อยู่กลางสระน้ำ สร้างมาประมาณร้อยกว่าปี เป็นสถาปัตยกรรมแบบพม่าหรือไทยใหญ่ เป็นอาคารไม้ขนาดกว้าง ๘.๓๐ เมตร ยาว ๑๐.๕๐ เมตร หลังคามุงสังกะสี มีชายคายื่นทั้ง ๔ ทิศ หลังคามี ๔ ชั้น ลดหลั่นกันขึ้นไปมีประตูด้านหน้า ๑ ช่อง บานประตูแกะสลักลวดลายสวยงาม ใช้เป็นที่เก็บพระไตรปิฎกแต่มาโบราณ